Over Kaas en Keuzes

Mensen noemen je een pathologisch twijfelaar. Maar dat lijkt jou ietwat overdreven. Je maakt gewoon graag weloverwogen keuzes. Liefst aan de hand van een net zo weloverwogen stappenplan.




Wil je kaas of pindakaas op je brood? Stilte. Voor de onoplettende bijstaander lijkt het alsof je niks doet. Of dat je, God verhoede het, twijfelt. Maar daarmee wordt het denkproces, dat je door moet alvorens tot een keuze te kunnen komen, onderschat. Een zeer belangrijke keuze bovendien. Want er is niks erger dan weten dat je de verkeerde beslissing hebt gemaakt, maar dat je daar niks meer aan kunt veranderen. Het is dus van levensbelang dat je van tevoren goed alle voors en tegens tegen elkaar afweegt. Want eenmaal gesmeerd, zul je die boterham ook op moeten eten. Dan is er geen weg meer terug. Inmiddels door schade en schande wijs geworden is er de afgelopen jaren een stappenplan ontwikkeld. Dit biedt uitkomst bij het maken van lastige keuzes.

Penetrante geur

Het keuzeproces begint met stap 1: het doen van een denkbeeldig vergelijkend smaakonderzoek. Dat gaat als volgt. Je stelt je de smaak, geur en structuur van beide boterhammen voor. Je vergelijkt deze met elkaar en probeert te determineren waar je meer zin in hebt. Soms kan dat al genoeg zijn en kun je de rest van het proces laten voor wat het is. Vaak zul je echter merken dat je maar een lichte voorkeur voor de ene of de andere boterham hebt. En dat deze niet genoeg is om zo?n belangrijke beslissing van af te laten hangen. Leek eerst die boterham met pindakaas nog het lekkerst, als hij eenmaal voor je ligt kun je plotseling veel meer zin hebben in die boterham met kaas. Dat kan komen doordat je de penetrante geur van de pindakaas had onderschat. Of omdat je iemand een boterham met kaas en tomaat ziet eten. En die mogelijkheid had je over het hoofd gezien.

Droge bek

Daarom kan het geen kwaad om ook bij een lichte voorkeur voor één van beide boterhammen toch de volgende stap nog in overweging te nemen. Stap 2 is namelijk het overdenken van de consequenties van iedere keuze. Je gaat een poging doen om te voorspellen wat er gebeurt nadat je je keuze hebt gemaakt. Op de korte termijn betekent een boterham met pindakaas namelijk per definitie een droge bek. Iets wat bij een boterham met kaas veel minder het geval zal zijn. De aanwezigheid van iets te drinken mag je dan best in je keuze meenemen.

Op de lange termijn is het raadzaam om na te denken over je mogelijke toekomstige voorkeuren. Wat als er nog maar één plakje kaas is? Verwacht je dat je na een boterham met kaas alleen nog maar meer zin hebt in nóg een boterham met kaas? Dan kun je er misschien maar beter helemaal niet aan beginnen. Dat leidt uiteindelijk alleen maar tot een teleurstelling. Verwacht je dat je na een boterham met kaas juist meer zin hebt in een boterham met pindakaas? In dat geval kan de boterham met kaas wel weer een goede optie zijn.

Tenslotte kun je er ook nog voor kiezen om sowieso eerst een boterham met pindakaas te nemen. Zodoende laat je alle opties voor een eventuele tweede boterham open. Hoe je deze laatste keuze maakt zegt trouwens veel over je persoonlijkheid. Risicovermijdende persoonlijkheden kiezen in deze omstandigheden waarschijnlijk voor de boterham met pindakaas. Onverschrokkenen zullen voor de boterham met kaas kiezen.

Complicaties

Als jouw keuze ook andere mensen beïnvloedt ontstaan er complicaties. In het geval dat er nog maar één plakje kaas is, kies je dan misschien wel voor pindakaas. Zodat het plakje kaas overblijft voor die ander. Of het kan er ook juist toe leiden dat je zelf het plakje kaas neemt. Om te voorkomen dat die ander het neemt. Aan jou de keuze. Maar de aanwezigheid van een ander kan ook juist verlichtend werken. Als die ander een heel uitgesproken voorkeur heeft kun je er voor kiezen om de keuze aan hem of haar over te laten. Wel zo gemakkelijk.

Verkeerde keuze

Mocht je ondanks dit stappenplan nou alsnog de verkeerde keuze maken, bedenk dan dat dit niet aan jou ligt. Door het stappenplan te doorlopen heb je alles gedaan wat binnen je mogelijkheden ligt. En als je stug volhoudt lukt het vast een keer om wél de juiste keuze te maken. En eet je die boterham van een bord in plaats van van een plankje. Terwijl je op een stoel zit in plaats van op de bank. Kijkend naar de tv in plaats van uit het raam. Net zoals je dat het liefste doet.


'Koelpiet- Doevepiet'
Mijn opa was mijnwerker. Zijn leven lang heeft hij zich elke ochtend in een of ander donker gat moeten laten zakken. Om vervolgens de hele dag meters onder de grond door te brengen in het pikkedonker. Het enige licht dat hij de hele verdere dag zou zien, was het artificiële licht van de lamp op zijn helm.

Geen wonder dat hij met een mix van verlangen en afgunst naar de overvliegende duiven kon kijken. Wat een vrijheid! Wat een leven! Moet hij gedacht hebben. Net als zoveel mijnwerkers had hij dan ook de droom om zelf duiven te houden. Mijn oma was daar echter tegen. "Die beesten schijten al mijn wasgoed onder" was haar voornaamste bezwaar tegen de beoogde hobby van haar man. En dus kwamen er geen duiven.

Totdat mijn oma begon te dementeren. Zoals dat meestal gaat bij dementie verloor ze geleidelijk aan de interesse in de wereld om zich heen. Ook werden haar standpunten steeds minder fel. Mijn opa zag zijn kans schoon en op een dag wandelde hij naar zijn buurman die zelf een duiventil had. Hij vertelde over zijn plan om ook duiven te gaan houden. Maar deze zei: "Luister Jeu, je bent 73 jaar. Als je op jouw leeftijd nog geen duiven hebt, begin er dan in Godsnaam ook niet meer aan." Maar mijn opa was vastbesloten. En als niemand hem erbij wilde helpen, dan zou hij zelf wel een paar duiven gaan vangen.

Dus reed hij met de auto naar een plek waar hij vele malen eerder al duiven had zien zitten. Hij knielde er neer. In zijn ene hand hield hij de zak waar hij de duif in zou stoppen, in de andere wat duivenvoer waarmee hij de duiven lokte. Voorzichtig kwamen ze dichterbij en aten ze uit zijn hand. En toen, op een onbewaakt moment, -wam- had hij er eentje te pakken. Hij propte het tegenspartelende dier in de zak en stond op. Toen bedacht hij zich. Want wat is er mooier dan een duif in een zak? Twee duiven in een zak! En hij was hier nu toch. Dus ging hij weer zitten. Om de zak waar de duif in zat dicht te houden knielde hij er op neer. Met zijn ene hand lokte hij weer wat duiven en zodra hij de kans kreeg greep hij met zijn andere hand een tweede duif bij de nek. Ook deze verdween in de zak. Voldaan stond hij op en liep terug naar zijn auto. Op de achterbank stond al een doos klaar en daar stopte hij de duiven in voor de terugreis. Thuis had hij het voormalige tuinhuisje omgebouwd tot een duiventil. Met twee duiven erin waande hij zich al snel een echte duivenmelker. Toen zijn buurman doorkreeg dat mijn opa toch niet naar hem luisterde, schonk deze hem ook nog twee duiven uit zijn eigen til en begon het zowaar ergens op te lijken.

Mijn opa heeft nog twee jaren van zijn droomhobby kunnen genieten. Totdat hij een hartinfarct kreeg terwijl hij de straat uit reed op weg naar België. Om daar zijn duiven uit te zetten bij wijze van terugvliegoefening. Ik vond het verschrikkelijk te horen dat hij was overleden. Maar ik kon me tegelijkertijd geen mooier einde van zijn leven voorstellen dan in het bijzijn van zijn duiven. Hij leefde als een mijnwerker en stierf als duivenmelker. Maar voor mij was hij boven alles toch gewoon mijn held. De geweldigste opa die je je als kind kunt wensen.

Ellis in Glamourland

"Ik had mijn zonnebril mee moeten nemen", zeg ik in mijn beste klagerige beroemdheidsimpressie, terwijl we over de rode loper lopen. "Tegen het flitsen van al die camera's. Dom dat ik daar niet aan gedacht heb".

Rode loper

Een vriend heeft kaartjes voor de galapremière van 'Ellis in Glamourland'. Een romantische komedie over een alleenstaande moeder (Linda de Mol) die na een cursus 'Hoe trouw ik een miljonair' moet kiezen tussen het grote geld of de ware liefde. We arriveren per bus bij de stadsschouwburg in Utrecht. Voor de ingang staan dranghekken. Er ligt zelfs een rode loper! Fotografen verdringen zich rondom de hekken om foto's te maken van alle BN-ers die, helemaal opgedoft, over de rode loper naar binnen lopen. Nadat we onze kaartjes hebben laten zien begeven ook wij ons over deze loper richting ingang. Het duurt even voordat we deze hebben bereikt. Na elke drie stappen die we zetten moeten we namelijk even stoppen. Dan willen de fotografen foto’s maken van het stel dat voor ons loopt. Nog even naar die camera lachen en nog even naar deze en drie stappen later herhaalt het ritueel zich. Wij mogen vervolgens wel gewoon doorlopen. Want hoe ik ook mijn best doe om eruit te zien alsof ik ook een of andere beroemdheid ben, toch vraagt niemand ons om even te poseren voor een foto.

Prijskaartje

Dan zijn we eindelijk binnen. Na het welkomstdrankje moet ik nog even snel naar de wc voordat de film begint. Als ik de deur opentrek en achterom nog wat tegen mijn vriend zeg, bots ik bijna tegen de grote ster van dit galafeest op. Joan Collins. Ze bekijkt me van top tot teen. Dan rukt ze het prijskaartje, dat nog aan mijn jurk zat zodat ik hem nog kon ruilen, eraf. Ze knijpt me vriendschappelijk in mijn bovenarm en verdwijnt weer. Ondertussen hoor ik de omroepstem steeds bozer roepen dat de film nu toch echt zo gaat beginnen en dat iedereen wordt verzocht om zich richting de zaal te begeven. Enigszins verward laat ik mijn wc-bezoek voor wat het is en volg ik de instructies op.

Weggezakt in een rode pluche stoel wachten we tot de film gaat beginnen. Ondertussen vertel ik mijn vriend over mijn vreemde ontmoeting op het toilet. Hij lijkt me maar half te geloven. Ik kan het hem niet kwalijk nemen. Ik kan het zelf immers maar amper geloven. Dan begint de film en vergeet ik het gebeurde.

Visitekaartje

Na de film drinken we nog een paar gratis drankjes en slurpen we een oestertje weg. "Zonder erop te kauwen", kan ik me nog van de vorige keer herinneren. Ik stel voor om een rondje te lopen. Om beroemdheden te spotten. Die zijn er immers volop. Ik verbaas me erover dat ze eigenlijk helemaal niks glamoureus doen. Ze staan maar wat te kletsen en te drinken. Een enkeling waagt een dansje. Maar daar heb je het ook wel mee gehad. En dan zie ik Collins weer. Ik stoot mijn vriend aan en als ze mij ook ziet komt ze meteen op ons afgesneld. Ze stopt me haar visitekaartje toe en zegt dat ik haar moet bellen als ik interesse heb in een gratis cursus 'Hoe trouw ik een beroemdheid' . "De reden dat ik jou die cursus graag wil geven", zegt ze "is dat ik op die manier kan bewijzen dat met behulp van mijn cursus, iedereen een beroemdheid kan scoren. Zelfs zo'n eenvoudig meisje als jij". Ik knipper met mijn ogen. Even weet ik niet wat ik moet zeggen. En tegen de tijd dat ik wil mompelen dat het heel genereus van haar is, maar dat me dat toch echt niks voor mij lijkt, heeft ze zich alweer omgedraaid.

Blanco agenda

Mijn vriend staat met open mond te kijken. Nu moet hij het wel geloven. Hij heeft het immers zelf gezien. We besluiten dat het hoog tijd is voor nog een drankje. Iets sterks. Terwijl ik in de rij sta mijmer ik over met welke beroemdheid ik straks dan zou willen trouwen. En dan ben ik aan de beurt. De barman houdt mijn blik net wat langer vast dan gebruikelijk. Van alle aanwezigen is hij de enige die ik persoonlijk ken. Ik krijg het warm van zijn blik en voel ik mijn knieën knikken. Heel in de verte hoor ik hem vragen wat ik volgend weekend doe. En terwijl ik Collins kaartje versnipper antwoord ik dat mijn agenda dan nog helemaal blanco is. Op de vraag of ik zin heb om met hem uit te gaan kan ik vervolgens alleen maar volmondig "ja" antwoorden.